Thu như thế nào?

TPHCM đề xuất thu phí lưu hành đối với xe máy là 500 nghìn đồng/năm, xe ôtô dưới 7 chỗ là 10 triệu đồng/năm. Nhưng theo công văn Bộ Tài chính gửi cho UBND TPHCM thì Bộ đặt ra hàng loạt câu hỏi: Thu như thế nào đối với xe ngoại tỉnh (chiếm 15% phương tiện tham gia giao thông hàng ngày tại TP)? Thu theo số lần tham gia hay thu theo năm? 

Nếu thu theo số lần tham gia thì phải đặt các trạm thu phí (điều này là không khả thi vì sẽ gây ùn tắc nhiều hơn tại trạm thu phí). Rồi tổ chức bộ máy thu như thế nào?...

Nếu thu hàng năm thì phải tổ chức kiểm tra việc nộp phí của người sử dụng phương tiện. Việc này cũng dễ gây ùn tắc và thực tế là khó thực hiện, chúng ta cũng từng có quy định tương tự là bắt buộc mua bảo hiểm trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới nhưng vẫn chưa thực hiện được.

Ngoài ra, theo Danh mục chi tiết phí, lệ phí do Chính phủ ban hành không có khoản phí này. Nếu muốn thực hiện thì phải xây dựng đề án sửa đổi, bổ sung nghị định của Chính phủ, đưa thêm khoản phí này vào.

Với những lý do trên, Bộ Tài chính cho rằng: việc áp dụng thu phí lưu hành xe là một vấn đề lớn, phức tạp, cần phải giải quyết được tổng thể các vấn đề liên quan mới áp dụng được. Vì vậy, Bộ sẽ nghiên cứu thêm kinh nghiệm tại Singapore, Philippin để cân nhắc có áp dụng hay không.

Về vấn đề này, tại Hội thảo Quốc tế về Giao thông đô thị (CODATU XIII) vừa tổ chức tại TPHCM, các chuyên gia cũng giới thiệu mô hình thu phí tự động bằng cửa điện tử. Tuy nhiên, hình thức này chỉ nhằm thu phí lưu hành khi xe vào các khu trung tâm và chỉ có thể thu phí xe ôtô. 

Thực tế là việc phạt vi phạm giao thông qua hình ảnh áp dụng tại TPHCM thời gian qua cũng không hiệu quả trong việc thu tiền phạt đối với xe máy vì nhiều nguyên do như: thiếu lực lượng, thiếu chính sách, xe mua bán sang tay, chủ xe đổi nơi cư trú, xe ngoại tỉnh…

Có thể thu lệ phí trước bạ mức cao nhất

Trong công văn này, Bộ Tài chính cũng bác bỏ đề xuất tăng lệ phí cấp giấy đăng ký và biển số xe tăng gấp đôi (từ 1 - 4 triệu đồng/lần đăng ký) đối với xe máy và tăng gấp 25 lần (50 triệu đồng/ lần đăng ký) đối với ôtô dưới 7 chỗ, không kinh doanh vận tải hành khánh của TPHCM.

Theo Bộ, với mức tăng cao như trên, nếu chỉ tăng ở vài địa phương như TPHCM và Hà Nội thì dẫn đến tình trạng người dân đem xe sang các tỉnh lân cận đăng ký rồi mang xe vào TP sử dụng. Như vậy, số xe không giảm mà việc hạn chế ùn tắc cũng không hiệu quả. Việc này đã xảy ra một lần khi có chính sách cấm một người đăng ký 2 xe trở lên tại TPHCM và Hà Nội trước đây.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính cũng gợi mở là TPHCM và Hà Nội có thể tăng mức thu đối với xe ôtô bằng cách thu tối đa mức lệ phí trước bạ. Theo quy định mới thông qua hồi tháng 9 vừa qua thì lệ phí trước bạ đối với xe ôtô chở người dưới 10 chỗ (kể cả lái xe) là 10 - 15% giá trị xe. Mức thu này sẽ do Hội đồng Nhân dân cấp tỉnh, TP quyết định tùy vào tình hình địa phương.

HĐND TPHCM và Hà Nội có thể áp dụng mức thu lệ phí trước bạ cao nhất là 15%, tăng gấp 3 lần so với mức thu trước đây. Việc này cũng có thể góp phần hạn chế sự phát triển số lượng xe ôtô, hạn chế ùn tắc.

Còn về đề xuất tăng gấp 5 lần phí đỗ xe thì Bộ đang tiếp tục nghiên cứu, sửa đổi mức thu cho phù hợp với từng địa phương. Về đề xuất tăng mức phạt hành chính thật cao đối với các vi phạm luật giao thông, Bộ Tài chính cho là nên lập đề án chi tiết và đề xuất Bộ Công an và Bộ Giao thông Vận tải kiến nghị Chính phủ sửa đổi.

Tùng Nguyên - Hoài Lương

Tag :