"Theo Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế thì nguồn phóng xạ này không nguy hiểm cho con người, cũng như không người nào có thể bị tổn thương bởi nó khi tiếp xúc gần, vì vậy người dân không nên hoang mang", ông Lê Văn Thế, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Kạn khẳng định.

Cơ quan chức năng tỉnh Bắc Kạn đang thu thập dấu vết, chứng cứ và lấy lời khai của những người liên quan để truy tìm nguồn phóng xạ bị mất.

Thiết bị chứa nguồn Cs-137. Ảnh: Sở KH&CN Bắc Kạn

Trước đó sáng 15/12/2015, ông Đinh Văn Bằng, nguyên giám đốc Công ty Cổ phần Xi măng Bắc Kạn (DATC) thông báo với Sở Khoa học và Công nghệ bị mất cắp nguồn Cs - 137. Đo phông phóng xạ môi trường tại khu vực Công ty xi măng, các tuyến đường giao thông và khu vực khả nghi trong thành phố, Sở Khoa học không phát hiện mức phóng xạ môi trường bất thường.

Theo lãnh đạo Sở, nguồn phóng xạ Cs-137 được công ty sử dụng trong hoạt động kiểm tra mức xả clinker trong công nghệ xi măng lò đứng. Đây là nguồn phóng xạ kín, được đặt ở tâm bình chì hình trụ có đường kính khoảng 10x20 cm, màu ghi xám, nặng 3-4 kg. Bình chì có tác dụng che chắn bức xạ thoát ra môi trường bên ngoài. Nguồn loại này không nguy hiểm cho con người.

Do làm ăn thua lỗ nên Công ty cổ phẩn xi măng Bắc Kạn (Suối Viền, phường Xuất Hóa, TP Bắc Kạn) bị Chi cục Thi hành án dân sự thị xã Bắc Kạn (nay là TP Bắc Kạn) thi hành án ngày 10/12/2014. Ngày 31/1/2015, Chi cục thi hành án dân sự thực hiện kê biên tài sản của công ty và giao cho Ngân hàng thương mại cổ phần đầu tư và phát triển chi nhánh Bắc Kạn quản lý.

Nhà máy xi măng Bắc Kạn, nơi bị mất nguồn phóng xạ. Ảnh: Bắc Hải

Ngày 15/5/2015, Sở Khoa học đã mời Chi cục Thi hành án dân sự, Ngân hàng và ông Đinh Văn Bằng đi kiểm tra nguồn phóng xạ lưu kho, nhưng ông Bằng vắng mặt. Các bên có mặt đã lập biên bản đề nghị ngân hàng quản lý, bảo vệ nguồn được lưu giữ trong kho, dán cảnh báo trên mặt hòm đựng nguồn phóng xạ và ở cửa kho để cảnh báo nguy hiểm.

Sở cũng đề nghị ông Bằng làm thủ tục di chuyển nguồn phóng xạ đến khu lưu giữ an toàn; đồng thời gửi văn bản này cho Cục an toàn bức xạ hạt nhân chỉ đạo, hướng dẫn việc vận chuyển nguồn phóng xạ của công ty để lưu giữ theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên đến ngày 15/12/2015, ông Bằng đã báo mất nguồn phóng xạ Cs-137.

Trước đó, tại TP HCM và Bà Rịa - Vũng Tàu xảy ra trường hợp tương tự. Ngày 18/9/2014, một công ty tại TP HCM bị trộm thiết bị chụp ảnh NDT có chức năng chụp ảnh xuyên thấu (NTD), chứa nhiều chất phóng xạ, trong đó nguy hiểm nhất là chất Iridium 192, có thể khiến người nhiễm bị bỏng, nhiễm độc và chết.

Tháng 3/2015, nhà máy thép Pomina 3 (KCN Phú Mỹ I, huyện Tân Thành, Bà Rịa - Vũng Tàu) báo mất một nguồn phóng xạ dùng để đo mức thép Co-60.

Phạm Hương - Bắc Hải